Katedra Wirusologii i Immunologii

Kierownik Katedry

dr hab. Roman Paduch, prof. UMCS

ul. Akademicka 19, 20-033 Lublin
pokój 314A, tel. 81 5375944
mail: rpaduch@poczta.umcs.lublin.pl

Druga osoba do kontaktu w sprawach Katedry:

prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska
pokój 307A, tel. 81 5375943
e-mail: szusterciesielska.agnieszka@umcs.lublin.pl

Pracownicy

prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska
dr hab. Roman Paduch, prof. UMCS
dr hab. Barbara Zdzisińska, prof. UMCS
dr Magdalena Mizerska-Kowalska
dr Katarzyna Sawa-Wejksza
dr Mateusz Pięt
dr Arkadiusz Czerwonka
mgr Beata Pawińska                                     
Renata Obara

Pracownicy emerytowani

Prof. dr hab. Martyna Kandefer-Szerszeń
Dr Józef Kaczor

Doktoranci

mgr Monika Sztandera

Historia Katedry

Początki Zakładu Wirusologii i Immunologii sięgają 1962 r., kiedy to z Katedry Mikrobiologii Ogólnej wyodrębniła się Katedra Mikrobiologii Szczegółowej, której kierownikiem został doc. dr hab. Kazimierz Matusiak. W 1965 roku kierownictwo Katedry objął prof. dr hab. Zbigniew Kawecki i sprawował je przez 22 lata do roku 1987. Jego dziełem było utworzenie w Katedrze pracowni wirusologiczno-immunologicznej. W 1970 r. Katedra zmieniła nazwę na Zakład Mikrobiologii Stosowanej i weszła w skład powstałego w tym czasie Instytutu Mikrobiologii i Biochemii. W 1987 roku kierownikiem Zakładu Mikrobiologii Stosowanej został prof. dr hab. Zdzisław Ilczuk. W 1995 r. po przeniesieniu się do nowego gmachu Zakład został podzielony na dwie odrębne jednostki: Zakład Wirusologii i Immunologii oraz Zakład Mikrobiologii Przemysłowej. Kierownictwo nowopowstałego Zakładu Wirusologii i Immunologii objęła prof. dr hab. Martyna Kandefer-Szerszeń i sprawowała je przez 21 lat. W 2016 r. kierownikiem Zakładu został prof. dr hab. Wojciech Rzeski. Funkcję sprawował do roku 2019. W 2019 roku w wyniku reformy systemu szkolnictwa wyższego, Zakład Wirusologii i Immunologii został przekształcony w Katedrę Wirusologii i Immunologii. Kierownikiem Katedry został dr hab. Roman Paduch, prof. UMCS.

Aktualna tematyka badawcza

  • Wzajemne relacje między środowiskiem nowotworu, a procesem przerzutowania
  • Aktywność przeciwnowotworowa substancji pochodzenia naturalnego i syntetycznego
  • Badanie mechanizmów odpowiedzialnych za ograniczenie migracji i lekooporności komórek raka jelita grubego przez kwasy ursolowy (UA) i oleanolowy (OA) w terapii skojarzonej z kamptotecyną-11 (CPT-11)
  • Alfa-ketoglutaran oraz syntetyczne inhibitory neutralnej endopeptydazy jako związki o potencjalnym zastosowaniu w terapii celowanej nowotworów
  • Szlaki sygnalne związane z kontrolą proliferacji komórek, cyklu komórkowego, apoptozy, angiogenezy i migracji komórek nowotworowych
  • Mikroskopijne grzyby fitopatogenne jako potencjalne źródło alergenów.
  • W ramach Katedry funkcjonuje Laboratorium Hodowli Komórek (BSL2).

Projekty badawcze

  1. Miniatura 2 (NCN) (2018-2019) „Ocena wpływu alfa-ketoglutaranu (AKG) na poziom i aktywność neutralnej endopeptydazy (NEP) w komórkach nowotworowych”. Kierownik projektu: dr Magdalena Mizerska-Kowalska
  2. SONATA 5 (NCN) (2014-2017) „Wpływ czynników wydzielanych przez komórki raka jelita grubego na różnicowanie się makrofagów”. Kierownik projektu: dr Katarzyna Sawa-Wejksza
  3. OPUS 6 (NCN) (2014-2017) „Alfa-ketoglutaran (AKG) jako stymulator aktywności kościotwórczej i regulator funkcji osteoblastów in vitro”. Kierownik projektu: prof. dr hab. Martyna Kandefer-Szerszeń
  4. OPUS 4 (NCN) (2013-2017) „Rola neutralnej endopeptydazy (NEP) i jej inhibitora, sialofaryny, w biologii komórek raka jelita grubego”. Kierownik projektu: prof. dr hab. Martyna Kandefer-Szerszeń
 

Patenty

  1. Patent Nr PL 233572 (Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej); 2019 „Method for obtaining skin treatment and care preparation”. Twórcy: Sławomir Dresler, Roman Paduch, Maciej Strzemski
  2. Patent Nr PL 232011 (Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej); 2018 “Medical application of kynurenic acid and its salts”. Twórcy: Anna Woźniak, Waldemar Turski, Tomasz Żarnowski, Robert Rejdak, Mirosław Czuczwar, Mirosław Łańcut, Paweł Piwowarczyk, Monika Turska, Roman Paduch.
  3. Patent Nr PL 225869 (Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej); 2016 „Laccase enzyme isolated from Cerrena unicolor fungus to be applied in the cervical carcinoma treatment”. Twórcy: Anna Matuszewska, Magdalena Jaszek, Grzegorz Janusz, Monika Osińska-Jaroszuk, Justyna Sulej, Dawid Stefaniuk, Jerzy Rogalski, Magdalena Mizerska-Kowalska, Martyna Kandefer-Szerszeń
  4. Patent Nr PL 218715 (Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej); 2015 „Method for separation and identification of compounds in complex mixtures plants’. Twórcy: Grażyna Matysik, Anna Woźniak, Roman Paduch, Bronisław Kocjan, Helena Donica
  5. Patent Nr PL 216264 (Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej); 2014 „8-(4-methoxyphenyl)-4-oxo-4 ,6,7,8-tetrahydroimidazo [2,1-c] [1,2,4] triazin-3-formic acid hydrazide used as a drug for liver diseases”. Twórcy: Martyna Kandefer-Szerszeń, Agnieszka Szuster-Ciesielska, Krzysztof Sztanke, Kazimierz Pasternak
  6. Patent Nr EP 2409987 (European Patent Office – EPO); 2013 “Ribosomal P protein complex from Plasmodium falciparum as antigen in vaccines against malaria”. Twórcy: Marek Tchórzewski, Dawid Krokowski, Agnieszka Szuster-Ciesielska, Nikodem Grankowski, Leszek Wawiórka
  7. Patent Nr PL 212249 (Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej); 2011 „Ribosomal P protein complex of Plasmodium falciparum as an antigen of malarial pathogen and process for the preparation of this antigen and expression cassette, especially for this process”. Twórcy: Marek Tchórzewski, Dawid Krokowski, Agnieszka Szuster-Ciesielska, Nikodem Grankowski, Leszek Wawiórka.

Współpraca naukowa

Katedra Wirusologii i Immunologii współpracuje z innymi jednostkami naukowymi uczelni lubelskich: Uniwersytet Medyczny (Klinika Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej, Katedra Chemii Wydziału Farmaceutycznego, Klinika Okulistyki Ogólnej, Katedra i Zakład Immunologii Klinicznej, Katedra i Zakład Farmakognozji z Pracownią Roślin Leczniczych), Uniwersytet Przyrodniczy (Katedra Biotechnologii, Żywienia Człowieka i Towaroznawstwa Żywności). Ponadto, współpracujemy z następującymi ośrodkami krajowymi: Uniwersytet Medyczny w Białymstoku (Zakład Farmakognozji Wydziału Farmaceutycznego z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej), Instytut Biotechnologii i Medycyny Molekularnej w Gdańsku, Collegium Medicum w Bydgoszczy (Katedra Technologii Chemicznej Środków Leczniczych), Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu (Wydział Farmaceutyczny).

Katedra Wirusologii Immunologii prowadzi również współpracę z Omics Research Group (MORG) w Lublinie oraz z University of Rostock, University Eye Hospital, Department of Ophthalmology, Rostock (Germany).

Nagrody i wyróżnienia

  • Dr Mateusz Pięt - Nagroda im. Bolesława Skarżyńskiego za najlepszy artykuł w kwartalniku „Postępy Biochemii” (2017)
  • Prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska - Laureatka konkursu MNiSW „TOP 500 INNOVATORS Science Management Commercialization” - Stanford University (2013)
  • Prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska - III miejsce w międzynarodowym konkursie na najlepszą pracę w dziedzinie gastroenterologii i hepatologii „Dr Bares Award”: “Zinc supplementation attenuates ethanol- and acetaldehyde-induced liver stellate cell activation by inhibiting reactive oxygen species (ROS) production and by influencing intracellular signalling” Biochemical Pharmacology 2009, 78, 301-314.  (2011)
  • Prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska, prof. dr. hab. Marek Tchórzewski, prof. dr hab. Nikodem Grankowski, dr Dawid Krokowski, dr Leszek Wawiórka  - III miejsce w kategorii „Naukowe odkrycie roku” w plebiscycie National Geographic Traveler za badania nad antygenem malarii (2011)
  • Prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska, prof. dr. hab. Marek Tchórzewski, prof. dr hab. Nikodem Grankowski, dr Dawid Krokowski, dr Leszek Wawiórka  - III miejsce w kategorii „Nadzieja” w plebiscycie „Soczewki Fokusa 2011” za badania nad antygenem malarii (2011)
  • Prof. dr hab. Agnieszka Szuster-Ciesielska, prof. dr. hab. Marek Tchórzewski, prof. dr hab. Nikodem Grankowski, dr Dawid Krokowski, dr Leszek Wawiórka - Nagroda Naukowa „Marii Curie” (Maria Curie Prize) „ Rybosomalne białka P z zarodźca malarii stanowiące antygen patogenu malarii – najważniejszy składnik do produkcji szczepionki” (2011)

Najważniejsze publikacje

  • Matuszewska A., Stefaniuk D., Jaszek M., Pięt M., Zając A., Matuszewski Ł., Cios I., Grąz M., Paduch R., Bancerz R.: Antitumor potential of new low molecular weight antioxidative preparations from the white rot fungus Cerrena unicolor against human colon cancer cells. Scientific Reports, 2019, 9, 1975, 1-10.
  • Fiołka M. J., Czaplewska P., Macur K., Buchwald T., Kutkowska J., Paduch R. Kaczyński Z., Wydrych J., Urbanik-Sypniewska T.: Anti-Candida albicans effect of the proteincarbohydrate fraction obtained from the coelomic fluid of earthworm Dendrobaena veneta. PLoS ONE, 2019, 14(3): e0212869.
  • Matysik-Woźniak A., Turski W. A., Turska M., Paduch R., Łańcut M., Piwowarczyk P., Czuczwar M., Jünemann A., Rejdak R.: Examination of kynurenine toxicity on corneal and conjunctival epithelium: In vitro and in vivo studies. Ophthalmic Research, 2019, 1-12, DOI: 10.1159/000499021.
  • Kozioł E., Luca S. V., Marcourt L., Nour M., Hnawia E., Jakubowicz-Gil J., Paduch R., Mroczek T., Wolfender J. L., Skalicka-Woźniak K.: Efficient extraction and isolation of skimmianine from New Caledonian plant Medicosma leratii and evaluation of its effects on apoptosis, necrosis, and autophagy. Phytochemistry Letters, 2019, 30, 224-230.
  • Pięt M., Paduch R.: Ursolic and oleanolic acids as potential anticancer agents acting in the gastrointestinal tract. Mini-Reviews in Organic Chemistry, 2019, 16, 1,78-91.
  • Paduch R.: Polyphenols and cancer immunology. Chapter 5 in: “Plants that Fight Cancer” Second Edition, CRC Press Taylor & Francis Group, Boca Raton, FL, USA; Edited by S.E. Kintzios, M.G. Barberaki, E.A. Flampouri, 2019, 107 – 133. 
  • Szuster-Ciesielska A., Zwolak A., Daniluk J., Kandefer-Szerszeń M.: Metformin inhibits both oleic acid-induced and CB1R receptor agonist-induced lipid accumulation in Hep3B cells: The preliminary report. International Journal of Immunopathology and Pharmacology, 2019, 33, DOI: 10.1177/2058738419832714.
  • Szuster-Ciesielska A., Wawiórka L., Krokowski D., Grankowski N., Jarosz Ł., Lisiecka U., Tchórzewski M.: Immunogenic Evaluation of Ribosomal P-Protein Antigen P0, P1, and P2 and Pentameric Protein Complex P0-(P1-P2)(2) of Plasmodium falciparum in a Mouse Model. Journal of Immunology Research, 2019, DOI: 10.1155/2019/9264217.
  • Mizerska-Kowalska M., Kreczko-Kurzawa J., Zdzisińska B., Czerwonka A., Sławińska-Brych A., Maćkiewicz Z., Nidzworski D., Kandefer-Szerszeń M.: Neutral endopeptidase (NEP) inhibitors – thiorphan, sialorphin, and its derivatives exert anti-proliferative activity towards colorectal cancer cells in vitro. Chemico-Biological Interactions, 2019, 307, 105-115.
  • Mizerska-Kowalska M., Sławińska-Brych A., Kaławaj K., Żurek A., Pawińska B., Rzeski W., Zdzisińska B.: Betulin Promotes Differentiation of Human Osteoblasts In Vitro and Exerts an Osteoinductive Effect on the hFOB 1.19 Cell Line Through Activation of JNK, ERK1/2, and mTOR Kinases. Molecules, 2019, 24(14), 2637.
  • Sławińska-Brych A., Zdzisińska B., Czerwonka A., Mizerska-Kowalska M., Dmoszyńska-Graniczka M., Stepulak A., Gagoś M.: Xanthohumol exhibits anti-myeloma activity in vitro through inhibition of cell proliferation, induction of apoptosis via the ERK and JNK-dependent mechanism, and suppression of sIL-6R and VEGF production. Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - General Subjects, 2019, 1863(11):129408.
  • Żurek A., Mizerska-Kowalska M., Sławińska-Brych A., Kaławaj K., Bojarska-Junak A., Kandefer-Szerszeń M., Zdzisińska B.: Alpha ketoglutarate exerts a pro-osteogenic effect in osteoblast cell lines through activation of JNK and mTOR/S6K1/S6 signaling pathways. Toxicology and Applied Pharmacology, 2019, 374, 53-64.
  • Okła K., Czerwonka A., Wawruszak A., Bobiński M., Bilska M., Tarkowski R., Bednarek W., Wertel I., Kotarski J.: Clinical Relevance and Immunosuppressive Pattern of Circulating and Infiltrating Subsets of Myeloid-Derived Suppressor Cells (MDSCs) in Epithelial Ovarian Cancer, Front. Immunol. 10, 2019, 1–13. doi:10.3389/fimmu.2019.00691.
  • Sowa I., Paduch R., Strzemski M., Zielińska S., Rydzik-Strzemska E., Sawicki J., Kocjan R., Polkowski J., Matkowski A., Latalski M., Wójciak-Kosior M.: Proliferative and antioxidant activity of Symphytum officinale root extract. Natural Product Research, 2018, 32, 5, 605-609.
  • Grudzinski W., Pięt M., Luchowski R., Reszczynska E., Welc R., Paduch R., Gruszecki W. I.: Different molecular organization of two carotenoids, lutein and zeaxanthin, in human colon epithelial cells and colon adenocarcinoma cells. Spectrochimica Acta Part A: Molecular and Biomolecular Spectroscopy, 2018, 188, 57–63.
  • Paduch R., Matysik-Woźniak A., Maciejewski R., Jünemann A.G., Rejdak R.: Paracrine interactions between the conjunctival and corneal epithelial cells regulate microenvironmental homeostasis during artificially induced inflammation. Current Eye Research, 2018, 43, 611-620.
  • Grela E., Pięt M., Luchowski R., Grudziński W., Paduch R., Gruszecki W. I.: Imaging of human cells exposed to an antifungal antibiotic amphotericin B reveals the mechanisms associated with the drug toxicity and cell defence. Scientific Reports, 2018, 8, 14067, 1-7.
  • Trytek M., Paduch R., Pięt M., Kozieł A., Kandefer-Szerszeń M., Szajnecki Ł., Gromada A.: Biological activity of oxygenated pinene derivatives on human colon normal and carcinoma cells. Flavour and Fragrance Journal, 2018, 33, 428-437.
  • Szuster-Ciesielska A., Urban-Chmiel R., Wernicki A., Mascaron L., Wasak M., Bousquet E.: Evaluation of the ability of colistin, amoxicillin (components of Potencil®), and fluoroquinolones to attenuate bacterial endotoxin – and Shiga exotoxin-mediated cytotoxicity – in vitro studies. Journal of Veterinary Pharmacology and Therapeutics, 2018, 1-19. DOI:10.1111/jvp.12710.
  • Okła K., Surówka J., Frąszczak K., Czerwonka A., Kaławaj K., Wawruszak A., Kotarski J., Wertel I.: Assessment of the clinicopathological relevance of mesothelin level in plasma, peritoneal fluid, and tumor tissue of epithelial ovarian cancer patients. Tumor Biology, 2018, https://doi.org/10.1177/1010428318804937.
  • Czerwonka A., Kaławaj K., Sławińska-Brych A., Lemieszek M. K., Bartnik M., Wojtanowski K. K., Zdzisińska B., Rzeski W.: Anticancer effect of the water extract of a commercial Spirulina (Arthrospira platensis) product on the human lung cancer A549 cell line. Biomedicine and Pharmacotherapy, 2018, 106, pp. 292-302.
  • Matysik-Woźniak A., Paduch R., Turski W. A., Maciejewski R., Jünemann A. G., Rejdak R.: Effects of tryptophan, kynurenine and kynurenic acid exerted on human reconstructed corneal epithelium in vitro. Pharmacological Reports, 2017, 69, 722-729.
  • Matysik-Woźniak A., Jünemann A., Turski W. A., Wnorowski A., Jóźwiak K., Paduch R., Okuno E., Moneta-Wielgoś J., Chorągiewicz T., Maciejewski R., Rejdak R.: The presence of kynurenine aminotransferases in the human cornea: Evidence from bioinformatics analysis of gene expression and immunohistochemical staining. Molecular Vision, 2017, 23, 364-371.
  • Bartnik M., Sławińska-Brych A., Żurek A., Kandefer-Szerszeń M., Zdzisińska B.: 8-methoxypsoralen reduces AKT phosphorylation, induces intrinsic and extrinsic apoptotic pathways, and suppresses cell growth of SK-N-AS neuroblastoma and SW620 metastatic colon cancer cells. Journal of Ethnopharmacology, 2017, 207:19-29.
  • Bochniarz M., Zdzisińska B., Wawron W., Szczubiał M., Dąbrowski R.: Milk and serum IL-4, IL-6, IL-10, and amyloid A concentrations in cows with subclinical mastitis caused by coagulase-negative staphylococci. Journal of Dairy Science, 2017, 100(12):9674-9680.
  • Zdzisińska B., Żurek A., Kandefer-Szerszeń M.: Alpha-Ketoglutarate as a Molecule with Pleiotropic Activity: Well-Known and Novel Possibilities of Therapeutic Use. Archivum Immunologiae et Therapiae Expermentalis, 2017, 65:21-36.
  • Szymona K., Zdzisińska B., Karakuła-Juchnowicz H., Kocki T., Kandefer-Szerszeń M., Flis M., Rosa W., Urbańska E. M.: Correlations of Kynurenic Acid, 3-Hydroxykynurenine, sIL-2R, IFN-α, and IL-4 with Clinical Symptoms During Acute Relapse of Schizophrenia. Neurotoxicity Research, 2017, 32:17-26.
  • Chojnacki M., Zając A., Pięt M.: Udział metaloproteinaz macierzy zewnątrzkomórkowej w rozwoju i progresji chorób nowotworowych. Postępy Biochem, 2017; 63(4):277-286.
  • Paduch R., Trytek M., Król S. K., Kud J., Frant M., Kandefer-Szerszeń M., Fiedurek J.: Biological activity of terpene compounds produced by biotechnological methods” Pharmaceutical Biology, 2016, 54, 6, 1096-1107.
  • Paduch R.: The role of lymphangiogenesis and angiogenesis in tumor metastasis. Cellular Oncology, 2016, 39,397-410.
  • Mizerska-Kowalska M., Bojarska-Junak A., Jakubowicz-Gil J., Kandefer-Szerszeń M.: Neutral endopeptidase (NEP) is differentially involved in biological activities and cell signaling of colon cancer cell lines derived from various stages of tumor development. Tumour Biolog, 2016, 37(10):13355-13368.
  • Sławińska-Brych A., Zdzisińska B., Dmoszyńska-Graniczka M., Jeleniewicz W., Kurzepa J., Gagoś M., Stepulak A.: Xanthohumol inhibits the extracellular signal regulated kinase (ERK) signalling pathway and suppresses cell growth of lung adenocarcinoma cells. Toxicology, 2016, 357-358: 65-73.
  • Paduch R., Wiater A., Locatelli M., Pleszczyńska M., Tomczyk M.: Aqueous extracts of selected Potentilla species modulate biological activity of human normal colon cells. Current Drug Targets, 2015, 16, 13, 1495-1502.
  • Wiater A., Paduch R., Choma A., Stączek S., Pleszczyńska M., Tomczyk M., Locatelli M., Szczodrak J.: (1→3)-α-D-glucans from Aspergillus spp.: Structural characterization and biological study on their carboxymethylated derivatives. Current Drug Targets, 2015, 16, 13, 1488-1494.
  • Paduch R.: Theories of cancer origin. European Journal of Cancer Prevention, 2015, 24,1,57-67.
  • Zwolak A., Szuster-Ciesielska A., Daniluk J., Słabczyńska O., Kandefer-Szerszeń M.: Hyperreactivity of Blood Leukocytes in Patients with NAFLD to Ex Vivo Lipopolysaccharide Treatment Is Modulated by Metformin and Phosphatidylcholine but Not by Alpha Ketoglutarate. PLOS One, 2015, DOI: 10.1371/journal.pone.0143851.
  • Mizerska-Dudka M., Jaszek M., Błachowicz A., Rejczak T. P., Matuszewska A., Osińska-Jaroszuk M., Stefaniuk D., Janusz G., Sulej J., Kandefer-Szerszeń M.: Fungus Cerrena unicolor as an effective source of new antiviral, immunomodulatory, and anticancer compounds. Int Journal of Biological Macromolecules, 2015; 79:459-68.
  • Sławińska-Brych A., Król S. K., Dmoszyńska-Graniczka M., Zdzisińska B., Stepulak A., Gagoś M.: Xanthohumol inhibits cell cycle progression and proliferation of larynx cancer cells in vitro. Chemico-Biological Interactions, 2015, 240:110-118.
  • Mizerska-Dudka M., Kandefer-Szerszeń M.: Opioids, Neutral Endopeptidase, its Inhibitors and Cancer: Is There a Relationship among them? Archivum Immunologiae et Therapiae Experimentalis (Warsz), 2015 Jun;63(3):197-205.