Barbara Czwórnóg – Jadczak, Małgorzata Chachaj (red.), Rok 1809 w literaturze i sztuce, Lublin 2011, Wydawnictwo UMCS, ss. 230.
Rok 1809 był dla Polaków czasem triumfu, a legenda napoleońska w polskiej kulturze to zjawisko nieporównywalne z jej przejawami w kulturze innych krajów, co było wynikiem oddziaływania tego pierwiastka nadziei, który był w Polsce stałym składnikiem rozwoju państwa. Utworzenie Księstwa Warszawskiego przekreśliło fakt rozbiorowy. W szeregach armii polskiej dziesiątki tysięcy Polaków ze wszystkich stanów znalazły możliwość walki o niepodległość. Legenda napoleońska przeżyła istnienie Księstwa. Wspomnienie czynów oręża polskiego budziło gotowość zbrojną następnych pokoleń, uczyło, że nawet całkowita utrata państwa nie przekreśla możliwości wyzwolenia. W dotychczasowych badaniach nad kształtowaniem się polskiej świadomości narodowej nie odtworzono w pełni etosu lat 1806 – 1813, współtworzącego polski „modus” wolnościowy i niepodległościowy w jego radosnym, „jasnym” wariancie. Uwaga badaczy skupiała się przede wszystkim na obyczaju Polaków zniewolonych. Przekazywanie znaków cierpienia było więc w piśmiennictwie polskim częstsze niż utrwalanie znaków wiktorii. A ten właśnie cel przyświecał Autorom artykułów zawartych w niniejszym tomie, który zatytułowaliśmy Rok 1809 w literaturze i sztuce. Zebrane w tym tomie artykuły o różnej tematyce łączy dążenie do odtworzenia istotnych składników atmosfery współtworzącej odczucie odrodzenia, wiktorii, patriotycznych nadziei roku 1809. Tworzą one wielogłos, prowadząc ze sobą dialog, który koncentruje się wokół oceny wydarzeń 1809 r. ukazanych z różnych perspektyw źródłowych i metodologicznych. Barbara Czwórnóg – Jadczak ( ze Wstępu)

 


 


 

"Etnolingwistyka", t.23.
Tom poświęcony Profesor Hannie Popowskiej-Taborskiej, wybitnemy polskiemu językoznawcy, slawistce i polonistce składa się z 8 części: I. Panel: Jakie wartości współtworzą "Duszę" Europy u progu XXI wieku? (5 prac); II. Rozprawy i analizy (11 prac); III. Dyskusje i polemiki (2 prace); IV. Recenzje i omówienia (12 prac); V. Z życia naukowego (4 prace); VI. Noty o autorach; VII. Książki i czasopisma nadesłane; VIII. Noty a autorach. Szczegółowy spis treści umcs.pl/etnolingwistyka


Bujnowska Anna, Szadura Joanna (red.), Stereotypy – walka z wiatrakami?, Wyd. UMCS, Lublin 2011, ss. 313.
Jedność różnorodności. Taką formułą można objąć projekt naukowy pt. Stereotypy – walka z wiatrakami? zrealizowany w 2010 roku w Lublinie przez studenckie koła naukowe etnolingwistów, pedagogów specjalnych i socjologów UMCS, którego podsumowaniem jest wydany przez Wydawnictwo UMCS zbiór. Propozycje zaprezentowane przez filologów (polonistów, rusycystów i anglistów), pedagogów i socjologów ukazały szerokie spektrum ich zainteresowań i możliwości badawczych. Dały też możliwość wglądu w warsztat badawczy,co stało się cennym doświadczeniem i otworzyło perspektywy dalszej współpracy.


 

 
Janusz Misiewicz, Cialo czasu. Esej o teatrze, Wyd. UMCS, Lublin 2011, ss. 126.
Czy w teatrze (i w ogóle w sztuce) dokonuje się jakiś postęp, a kolejno powstające dzieła są zawsze lepsze od dokonań wcześniejszych? (I na czym miałby ów postęp polegać?). Czy raczej jest tak, że istotna wartość utworów nie zależy od tego, w jakiej fazie historycznej powstały, a póżniejsze nie są ani trochę bardziej cenne niż wcześniejsze. Być może dzieje sztuki (i teatru) świadczą jednak o stopniowym regresie, spowodowanym przez zanik motywacji metafizycznej, która stanowi główne źródło twórczości artystycznej. (Jak sądzili np. Hegel, Nietzsche a także w XX wieku Witkacy). Autor rozważa kierunek zmian w sztuce teatru, w oparciu przede wszystkim o tradycję europejską, bez jakichkolwiek powziętych z góry założeń.